Luật Texas không có công thức nào. Bồi thẩm đoàn quyết định số tiền họ thấy hợp lý cho đau đớn thể xác, khổ sở tinh thần, suy giảm thể chất và biến dạng, trong quá khứ và tương lai, dựa trên bằng chứng. Công ty bảo hiểm ước tính từ thương tích, việc điều trị và hồ sơ, nên ghi chép về sinh hoạt hằng ngày rất quan trọng.
Đau đớn và thống khổ là cách gọi tắt cho nhiều loại thiệt hại phi kinh tế riêng biệt mà bồi thẩm đoàn Texas được hỏi đến: đau đớn thể xác, khổ sở tinh thần, suy giảm thể chất (mất khả năng làm những việc quý vị từng làm), và biến dạng, mỗi loại tính cho quá khứ và cho tương lai.
Không có hệ số nhân hay bảng tính nào trong bất kỳ đạo luật nào của Texas. Người điều chỉnh bồi thường dùng phần mềm nội bộ và những quy tắc ước lượng riêng, và các trang tính toán trên mạng nhân hóa đơn y tế lên, nhưng bồi thẩm đoàn chỉ được hướng dẫn trả số tiền bồi thường công bằng cho thiệt hại. Với một vụ tai nạn xe thông thường, không có mức trần luật định cho loại thiệt hại này. Mức trần áp dụng ở những lĩnh vực khác, như khiếu nại trách nhiệm chăm sóc y tế.
Tòa án Tối cao Texas nói gì về mức bồi thường này? Trong vụ Gregory v. Chohan (2023), một vụ tử vong oan, ý kiến chính của Tòa cho rằng người đòi bồi thường thiệt hại phi kinh tế phải chứng minh cả việc thương tổn có thật lẫn một mối liên hệ hợp lý, dựa trên bằng chứng, giữa thương tổn và số tiền được trao. Tòa đặt gánh nặng đó lên nguyên đơn, bác bỏ những so sánh như với một chiếc máy bay chiến đấu hay một bức tranh nổi tiếng vì là con số mồi không có cơ sở, và nói rằng tòa phúc thẩm có nghĩa vụ bảo đảm số tiền phản ánh một nỗ lực hợp lý để bồi thường. Luật sư của cả hai bên giờ đây xây dựng và phản bác khiếu nại đau đớn và thống khổ với tiêu chuẩn đó trong đầu.
Nhân hóa đơn y tế lên có đứng vững theo luật Texas không? Cùng ý kiến đó nói thẳng về tỷ lệ. Tòa cho rằng thiệt hại kinh tế và phi kinh tế có thể tương quan trong một số tình huống, nhưng việc dùng tỷ lệ giữa chúng mà không xem xét, không có lý do riêng cho vụ việc tại sao sự so sánh phù hợp, không thể tạo ra mối liên hệ hợp lý cần thiết. Hóa đơn y tế vẫn quan trọng như bằng chứng về mức độ nghiêm trọng của thương tích, nhưng theo điều 41.0105 của Bộ luật Tố tụng Dân sự và Biện pháp Khắc phục Texas, chi phí y tế được bồi thường chỉ giới hạn ở số tiền thực sự đã trả hoặc phát sinh, và con số đó tự nó không đo được đau đớn, suy giảm hay khổ sở tinh thần.
Khổ sở tinh thần có yêu cầu chứng minh riêng. Theo vụ Parkway Co. v. Woodruff (1995), phải có bằng chứng về mức độ đau khổ và phiền muộn tinh thần cao, vượt quá sự lo lắng hay tức giận đơn thuần, hoặc về sự xáo trộn đáng kể trong sinh hoạt hằng ngày. Lời khai của quý vị, của gia đình và của bác sĩ về những gì đã thay đổi là thứ đáp ứng gánh nặng đó.
Điều gì làm con số tăng: thương tích khách quan thấy được trên hình chụp, phẫu thuật hoặc tiêm thuốc, quá trình điều trị dài không bị gián đoạn, hạn chế vĩnh viễn, sẹo thấy được, và những mô tả đáng tin, cụ thể về sinh hoạt hằng ngày trước và sau tai nạn. Điều gì làm con số giảm: những khoảng trống trong điều trị, thương tích cũ ở cùng vùng cơ thể, và những lời nói với công ty bảo hiểm rằng quý vị không sao. Lựa chọn điều trị cũng ảnh hưởng đến giá trị: công ty bảo hiểm nhìn một khiếu nại chỉ có chữa trị nắn xương khác với một khiếu nại có hình chụp, khám chuyên khoa và tiêm thuốc, dù mức đau như nhau. Mục đích không phải là điều trị nhiều hơn mức cần, mà là làm theo lời khuyên y tế, gặp các bác sĩ chuyên khoa mà bác sĩ của quý vị giới thiệu, và bảo đảm hồ sơ mô tả đúng triệu chứng.
Suy giảm thể chất là một loại riêng, tách khỏi đau đớn. Mất khả năng chơi với con, chạy bộ hay làm vườn vẫn được bồi thường, kể cả vào những ngày không đau nhiều. Thiệt hại phi kinh tế trong tương lai đòi hỏi bằng chứng rằng tình trạng sẽ còn kéo dài, thường là ý kiến của bác sĩ điều trị về tính vĩnh viễn hoặc việc điều trị trong tương lai.
Lời khai của chính quý vị quan trọng nhất. Bồi thẩm viên muốn chi tiết cụ thể: quý vị đã bỏ lỡ các trận đấu của con gái, quý vị không ngủ trọn đêm được, quý vị đã thôi làm thêm giờ. Những câu chung chung rằng quý vị bị đau kém thuyết phục hơn những ví dụ cụ thể được gia đình, đồng nghiệp và hồ sơ y tế xác nhận. Công ty bảo hiểm so sánh khiếu nại của quý vị với các khiếu nại trước đây có thương tích và điều trị tương tự. Một khiếu nại có trách nhiệm rõ ràng, điều trị đều đặn và lời khai đáng tin được định giá cao hơn, vì công ty bảo hiểm dự đoán bồi thẩm đoàn cũng sẽ nhìn như vậy. Xây dựng những dữ kiện đó từ sớm là điều làm con số thay đổi.
Một khiếu nại đau đớn và thống khổ được xây dựng từng bước như thế nào? Hồ sơ điều trị đến trước, vì chúng cho thấy chẩn đoán, quá trình chăm sóc và việc bác sĩ có dự đoán ảnh hưởng lâu dài hay không. Kế đến là bằng chứng về sinh hoạt hằng ngày: lời khai của quý vị, nhật ký ghi trong thời gian hồi phục, và những nhân chứng đã thấy sự thay đổi, như vợ hoặc chồng, người giám sát hay huấn luyện viên. Rồi, với thiệt hại tương lai, ý kiến của bác sĩ điều trị về tính vĩnh viễn hoặc việc điều trị sau này. Nếu vụ việc được xét xử ở tòa án quận, phán quyết có thể được đưa ra bởi 10 trên 12 bồi thẩm viên theo Quy tắc Tố tụng Dân sự Texas 292, và phải là cùng 10 người đó.
Các bước nên làm: theo đúng kế hoạch điều trị, không để gián đoạn; ghi nhật ký ngắn mỗi ngày về mức đau và những việc quý vị không làm được; nhờ gia đình và đồng nghiệp ghi lại những thay đổi họ thấy; chụp ảnh vết thương và vết sẹo theo thời gian; và kể cho bác sĩ mọi hạn chế để chúng được ghi vào hồ sơ.
Ví dụ, giả sử một nữ công nhân kho hàng bị thoát vị đĩa đệm trong một tai nạn ở Pasadena, được tiêm ngoài màng cứng hai lần, và trở lại làm việc với giới hạn mang vác. Chồng cô khai rằng cô đã thôi làm huấn luyện viên đội bóng chày của con trai, người giám sát mô tả sự thay đổi trong công việc của cô, và bác sĩ giải thích tại sao giới hạn đó được dự đoán sẽ còn kéo dài. Bằng chứng đó giúp bồi thẩm đoàn, và người điều chỉnh bồi thường đang dự đoán bồi thẩm đoàn, gắn một số tiền với những thiệt hại cụ thể: cơn đau trong lúc điều trị, việc mất những hoạt động cô quý trọng, và giới hạn trong tương lai. Một yêu cầu bồi thường chỉ dựa vào bội số hóa đơn y tế của cô sẽ cho công ty bảo hiểm ít điều để đánh giá hơn nhiều. Đây chỉ là ví dụ giả định và không dự đoán bất kỳ kết quả nào.
Giới hạn áp dụng ở đâu? Trong một vụ tai nạn thông thường với tài xế hoặc công ty tư nhân, Texas không có mức trần luật định cho thiệt hại phi kinh tế, nhưng tổng số vẫn bị giảm theo phần lỗi của người bị thương theo Chương 33 của Bộ luật Tố tụng Dân sự và Biện pháp Khắc phục Texas, và bị mất quyền nếu phần lỗi trên 50 phần trăm. Tài xế có lỗi cũng có thể chỉ có bảo hiểm 30,000 đô la mỗi người. Khiếu nại đối với cơ quan chính phủ thì khác: Đạo luật Khiếu nại Bồi thường Texas giới hạn thiệt hại, kể cả đau đớn và thống khổ, ở mức 250,000 đô la mỗi người đối với tiểu bang và thành phố, và 100,000 đô la mỗi người đối với các đơn vị địa phương khác, theo điều 101.023 của Bộ luật Tố tụng Dân sự và Biện pháp Khắc phục Texas. Bồi thường trừng phạt là một loại riêng với mức trần riêng theo điều 41.008 của Bộ luật Tố tụng Dân sự và Biện pháp Khắc phục Texas.
Thời gian ảnh hưởng đến con số như thế nào? Theo điều 304.104 của Bộ luật Tài chính Texas, phán quyết thương tích cá nhân được tính lãi đơn trước phán quyết bắt đầu từ ngày sớm hơn giữa ngày thứ 180 sau khi bị đơn nhận thông báo khiếu nại bằng văn bản và ngày nộp đơn kiện, nhưng điều 304.1045 của Bộ luật Tài chính Texas quy định không tính lãi trước phán quyết trên thiệt hại tương lai, kể cả đau đớn và suy giảm trong tương lai. Theo điều 304.105 và điều 304.106 của Bộ luật Tài chính Texas, một đề nghị hòa giải bằng văn bản của bị đơn có thể ngừng việc tính lãi trên số tiền được đề nghị trong thời gian đề nghị còn có thể chấp nhận. Những quy tắc đó là một phần lý do công ty bảo hiểm đưa ra đề nghị bằng văn bản vào những thời điểm nhất định trong vụ việc.
Những sai lầm thường gặp: đăng ảnh hoạt động năng nổ lên mạng trong thời gian điều trị; nói giảm triệu chứng với bác sĩ; bỏ hẹn khám hoặc bỏ vật lý trị liệu; và chấp nhận hòa giải trước khi biết rõ việc điều trị trong tương lai.
Công ty bảo hiểm có dùng hệ số nhân không? Một số người điều chỉnh bồi thường dùng quy tắc ước lượng nội bộ, nhưng luật Texas không đòi hỏi điều đó, và bồi thẩm đoàn không được bảo phải dùng hệ số nhân. Tôi có đòi được bồi thường cho nỗi sợ lái xe sau tai nạn không? Khổ sở tinh thần gắn với tai nạn có thể được bồi thường khi bằng chứng đáp ứng tiêu chuẩn Parkway, chẳng hạn sự xáo trộn đáng kể trong sinh hoạt hằng ngày.
Tôi có cần làm chứng về cơn đau của mình không? Nếu vụ việc ra xét xử, có. Lời mô tả của quý vị về sinh hoạt hằng ngày, được gia đình và hồ sơ y tế hỗ trợ, thường là cốt lõi của bằng chứng về thiệt hại phi kinh tế.
Luật sư có thể đề nghị một con số cụ thể cho đau đớn và thống khổ với bồi thẩm đoàn Texas không? Luật sư tranh luận về thiệt hại, nhưng Tòa án Tối cao Texas trong vụ Gregory v. Chohan (2023) cho rằng số tiền phải có mối liên hệ hợp lý, dựa trên bằng chứng, với thương tổn, và đã bác bỏ những con số mồi không có cơ sở như so sánh với giá một chiếc máy bay hay một bức tranh.
Đau đớn và thống khổ có bị giới hạn nếu xe của thành phố đâm tôi không? Có. Đạo luật Khiếu nại Bồi thường Texas giới hạn thiệt hại đối với thành phố ở mức 250,000 đô la mỗi người theo điều 101.023 của Bộ luật Tố tụng Dân sự và Biện pháp Khắc phục Texas, và mức trần đó bao gồm thiệt hại phi kinh tế. Tôi có được tiền lãi trên đau đớn và thống khổ trong tương lai không? Không. Điều 304.1045 của Bộ luật Tài chính Texas quy định không được tính hoặc đòi lãi trước phán quyết trên khoản bồi thường thiệt hại tương lai; thiệt hại trong quá khứ có thể được tính lãi trước phán quyết theo điều 304.104 của Bộ luật Tài chính Texas.
Cần bao nhiêu bồi thẩm viên đồng ý về thiệt hại đau đớn và thống khổ? Ở tòa án quận Texas, phán quyết có thể được đưa ra bởi 10 trên 12 bồi thẩm viên theo Quy tắc 292, và cùng 10 người đó phải đồng ý. Bồi thường trừng phạt đòi hỏi bồi thẩm đoàn đồng ý tuyệt đối.
Owsley Law Firm xây dựng phần thiệt hại phi kinh tế của khiếu nại bằng hồ sơ điều trị, nhật ký và nhân chứng. Văn phòng tư vấn miễn phí, phục vụ bằng tiếng Việt, và không thắng, không tính phí. Thân chủ có thể phải chịu chi phí vụ việc, như án phí, tùy theo thỏa thuận phí bằng văn bản.
Nguồn
Các nguồn trang này dựa vào
Đọc thêm
Trang liên quan
Trang này là thông tin chung về luật Texas, không phải tư vấn pháp lý. Mỗi hồ sơ tùy thuộc vào tình tiết riêng.